Autsorsing va delegatsiya: farqi nimada va kompaniya nimani tanlashi kerak

Rahbar «bu ishni o‘zim qilmasligim kerak» degan xulosaga keladi. Keyingi savol — kimga berish: kompaniya ichidagi xodimgami yoki tashqi kompaniyagami. Bu ikki yo‘l ko‘pincha aralashtiriladi, lekin ular turli vaziyatlar uchun mo‘ljallangan.

Delegatsiya nima

Delegatsiya — rahbar o‘z vakolatlari yoki vazifalarining bir qismini kompaniya ichidagi xodimga topshirishi. Masalan, direktor xaridlarni kelishish huquqini moliya bo‘limi boshlig‘iga beradi yoki loyiha menejeri vazifani jamoa a’zosiga topshiradi.

Asosiy belgilari:

• ijrochi — kompaniya xodimi;
• yakuniy mas’uliyat topshirgan rahbarda qoladi;
• boshqaruv ichki: yo‘riqnomalar, nazorat, hisobotlar;
• mehnat munosabatlari doirasida.

Autsorsing nima

Autsorsing — biznes funksiyasini yoki jarayonni tashqi kompaniyaga shartnoma asosida berish. Masalan, IT infratuzilmani qo‘llab-quvvatlash, buxgalteriya, call-markaz, yetkazib berish.

Asosiy belgilari:

• ijrochi — mustaqil tashkilot;
• munosabatlar fuqarolik-huquqiy shartnoma bilan tartibga solinadi;
• natija va xizmat darajasi shartnomada belgilanadi;
• ijrochi o‘z xodimlarini o‘zi boshqaradi;
• funksiya uchun mas’uliyatning bir qismi pudratchiga o‘tadi, lekin biznes natijasi uchun mas’uliyat kompaniyada qoladi.

Asosiy farqlar

1. Kim bajaradi — delegatsiyada ichki xodim, autsorsingda tashqi kompaniya
2. Qanday boshqariladi — delegatsiyada ko‘rsatmalar va ichki nazorat, autsorsingda shartnoma va xizmat darajasi ko‘rsatkichlari
3. Ko‘lam — delegatsiya ko‘pincha alohida vazifa yoki vakolat, autsorsing butun funksiya
4. Bilim — delegatsiyada kompaniyada qoladi, autsorsingda qisman pudratchida to‘planadi
5. Moslashuvchanlik — autsorsingda hajmni kengaytirish yoki qisqartirish osonroq

Qachon delegatsiya

• Vazifa kompaniyaning asosiy faoliyati bilan chambarchas bog‘liq
• Ichkarida tegishli malakali xodim bor
• Kompaniyaga xos bilim va kontekst muhim
• Rahbar o‘z vaqtini strategik ishlarga bo‘shatmoqchi

Qachon autsorsing

• Funksiya asosiy biznes emas, lekin malaka talab qiladi — masalan, server infratuzilmasi yoki kiberxavfsizlik
• Ichki jamoani tuzish va ushlab turish qiyin yoki hajm uchun ortiqcha
• Yuklama o‘zgaruvchan
• Bir nechta mutaxassis kerak, lekin to‘liq stavkada emas

IT bo‘yicha misollar

Kichik kompaniyada bitta tizim administratori hamma narsaga javob beradi. Rahbar unga foydalanuvchilarni qo‘llab-quvvatlashni delegatsiya qiladi, serverlar monitoringi va zaxira nusxalarni esa tashqi kompaniyaga autsorsing qiladi. Natijada ichki xodim xodimlarga yaqin ishlarga e’tibor beradi, murakkab texnik qism esa tunu kun kuzatiladi.

Xavflar

Delegatsiyada: vazifa aniq tavsiflanmagan, xodimga yetarli vakolat berilmagan yoki rahbar nazoratni butunlay qo‘yib yuborgan.

Autsorsingda: pudratchiga haddan tashqari bog‘liqlik, bilimning tashqarida qolishi, shartnomada xizmat darajasi va chiqish shartlari noaniq.

Har ikkala holatda

Natija nima ekanini, muddatlarni, nazorat nuqtalarini va hisobot shaklini aniq belgilang. Ishni topshirish — mas’uliyatdan voz kechish emas, boshqaruv usulini o‘zgartirish.