1C’ni administratorlash: foydalanuvchilar, huquqlar va zaxira nusxalar

1C administratorlash — dasturlash emas. Bu bazaning barqaror, xavfsiz va tiklanadigan holatda ishlashini ta’minlaydigan muntazam ish. Kichik kompaniyada uni ko‘pincha bosh buxgalter yoki tashqi mutaxassis bajaradi.

Foydalanuvchilar ro‘yxati

• Har bir xodim — alohida foydalanuvchi. Umumiy «Buxgalter» yoki «Admin» login bilan bir nechta odam ishlamasligi kerak, aks holda kim nima qilganini aniqlab bo‘lmaydi.
• Xodim ishdan ketganda uning foydalanuvchisi o‘chirilmaydi, balki kirish taqiqlanadi — tarix saqlanib qoladi.
• Parol talablari yoqilgan, operatsion tizim orqali autentifikatsiya kerak bo‘lsa, sozlangan.

Rollar va huquqlar

Standart konfiguratsiyalarda tayyor profillar bor: buxgalter, kassir, omborchi, menejer. Huquqlarni tuzishda qoida oddiy — har kim faqat o‘z ishi uchun keraklisini ko‘radi.

• Kassir to‘lovlarni kiritadi, lekin hisob siyosatini o‘zgartira olmaydi
• Menejer o‘z mijozlarini ko‘radi, ish haqi hisob-kitobini ko‘rmaydi
• Yopilgan davrga o‘zgartirish kiritish taqiqlanadi (yopilish sanasi)

Yozuvlar darajasida cheklov (RLS) bir xil hujjat turida ham faqat ma’lum tashkilot, ombor yoki bo‘lim yozuvlarini ko‘rsatadi. U bazani biroz sekinlashtiradi, shuning uchun faqat haqiqatan kerak joyda yoqing.

Seanslar va litsenziyalar

• Faol seanslar ro‘yxatini kuzating: «osilib» qolgan seanslar litsenziyani band qiladi
• Bir vaqtning o‘zida ishlovchilar soni litsenziyalar soniga mos bo‘lishi kerak
• Yangilash yoki texnik ishdan oldin foydalanuvchilarni ogohlantirib, seanslarni yakunlash

Rejali vazifalar

1C fonda ko‘p ish bajaradi: valyuta kurslarini yuklash, ma’lumot almashinuvi, to‘liq matnli indeks, bildirishnomalar. Administrator bu vazifalarning xatosiz bajarilayotganini jurnal orqali tekshiradi. To‘xtab qolgan almashinuv ko‘pincha bir necha kundan keyin, sayt yoki kassada noto‘g‘ri qoldiq ko‘ringanda aniqlanadi.

Zaxira nusxalar

Fayl bazasida — bazaning dt-yuklanmasi yoki fayl nusxasi. Mijoz-server variantida — ma’lumotlar bazasi serverining (MS SQL yoki PostgreSQL) vositalari bilan. Har ikki holatda:

1. Nusxa avtomatik, jadval bo‘yicha olinadi
2. Bir nechta oxirgi nusxa saqlanadi, kamida bittasi boshqa joyda
3. Har oy sinov uchun nusxadan tiklab ko‘riladi
4. Nusxa muvaffaqiyatsiz bo‘lsa, administratorga xabar keladi

Server va unumdorlik

Mijoz-server versiyada klaster konsoli, ishchi jarayonlar, disk joyi va xotira kuzatiladi. Jurnal (registratsiya jurnali) haddan tashqari kattalashib ketmasligi uchun uni saqlash sozlamalari tekshiriladi. Sekinlik paydo bo‘lsa, avval uzoq bajariladigan so‘rovlar va qulflashlar tahlil qilinadi.

Oylik tekshiruv ro‘yxati

• Ishdan ketgan xodimlar kirishi yopilganmi
• Administrator huquqiga kimlar ega va bu asoslimi
• Oxirgi nusxadan tiklash sinovi o‘tkazilganmi
• Platforma va konfiguratsiya versiyalari dolzarbmi
• Rejali vazifalar xatosiz bajarilyaptimi
• Diskda bo‘sh joy yetarlimi

Administratorni kim almashtiradi

Barcha parollar, server manzillari va sozlamalar hujjatlashtirilgan va rahbarda saqlangan bo‘lishi kerak. Bitta odamning boshidagi bilim — kompaniya uchun xavf: u kasal bo‘lsa yoki ketsa, baza «egasiz» qoladi.